Շնորհակալ եմ միջազգային հարաբերությունների դոկտոր, պրոֆեսոր Armen Baibourtian -ին հրավերի համար։ Նրա զեկույցի նյութն Արցախն էր։ Այն գրավիչ էր, ուսուցողական, խորքային։ Առաջնորդարանի «Արմեն -Համբար» դահլիճում ներկա էին հոգևոր, քաղաքական այրեր, տիկնայք, ավանդական հասարակական միությունների ղեկավարներ, մտավորականներ, արվեստագետներ։ Դոկտոր Արմեն Բայբուրդյանը իր ելույթը սկսեց հիշատակելով François de Callières -ին, նրա աշխատությունները համարելով դիվանագիտության «Աստվածաշունչ» կամ դիվանագիտական պրակտիկա։ Ի հակադրություն Niccolò Machiavelli, առաջինը պնդում է, որ բանակցություններում խաբեությամբ, ստով նպատակին հասած հաջողությունը խախուտ է, կարճաաաժամկետ է, ուղղամիտ, շիտակ ձևով նպատակին հասած հաջողությունը ավելի դժվար է, բայց ավելի կայուն:

Նկարիչների միության երկրորդ հարկի ցուցասրահում բացվել է Արցախի նկարիչների ցուցահանդեսը:

Այս թասն էլ բարձրացնենք նրանց համար, ովքեր խորապես համոզված էին , որ Ղարաբաղի հարց չկա, իրենք վաղու՜ց լուծել են: Իսկ այլ կերպ մտածողներին , այն է ՝ «...հող հանձնողին հողին կհանձնեն»...

Վերջերս Բաքվի բազմամշակութային միջազգային կենտրոն կառավարական կազմակերպության գործադիր տնօրենը գրառում էր կատարել՝ հայտնելով, որ այդ կենտրոնի և Հեյդար Ալիևի անվան հիմնադրամի նախաձեռնությամբ Վարշավայում մեկնարկել է երկուշաբաթյա ցուցահանդես, որտեղ ներկայացվում են լուսանկարներ, այսպես ասած «Ադրբեջանի քրիստոնեկան մշակութային ժառանգության հետ կապված, ի մասնավորի Ղարաբաղի աղվանական մշակութային ժառանգությունը»։

Թանգարանների միջազգային օրը, որը նշվում է մայիսի 18-ին, սահմանվել է Թանգարանների միջազգային խորհրդի (ICOM) կողմից` 1977 թվականին և մինչ օրս նշվում է աշխարհի թանգարանների կողմից: Այդ օրվա շրջանակներում աշխարհի բազմաթիվ թանգարաններում իրականացնում են տարբեր միջոցառումներ։

Բերձորի «Սուրբ Համբարձման» եղեղեցին այլևս գոյություն չունի: Ադրբեջանցիներն այն ևս հիմնահատակ ոչնչացրեցին: Այս պահին քանդվում է Աղավնոյի «Սրբոց Նահատակաց» եկեղեցին: Հայկական հետքն իսպառ ոչնչացվում է:

Բռնազավթված Արցախում Ադրբեջանը շարունակում է ոչնչացնել հաղթանակի և անկախության խորհրդանիշ հանդիսացող հուշարձանները։

Այս քաղաքականությունը իրականացվում է Ադրբեջանի պետական վարչակարգի կողմից և հանդիսանում է հայատյաց քաղաքականության անբաժանելի մաս։ Յուրացնելով և ոչնչացնելով հայկական մշակութային ժառանգությունը ` Ադրբեջանը նպատակ է հետապնդում իսպառ ոչնչացնելու Արցախի հայկական քաղաքակրթությունը, որը համաքրիստոնեական արժեք է։ Հիմնահատակ ոչնչացվում են ոչ միայն պատմա-ճարտարապետական հուշարձաններ, այլ նաև ամբողջական բնակավայրեր։

Ամենեևին պատահական չէր, որ Նազարեթ քահանան եկեղեցապահ Անդրանիկին ու նրա ընկերներին Սուրբ Սարգիս զորավարի ուխտատեղիում, երբ աղբյուրի ջրով մկրտեց, մկրտեց նաև Խաչով ու Սրով։ Որովհետև թե Հին և թե Նոր կտակարանները պատվիրան պահողներին նաև սրով պահպանություն է վերապահում ազգի, ազգային սրբությունների, ազգային արժեքների համար, որ Տիրոջով եղան։ «Իմ Ավետարանը ինձ է պահպանում, ես էլ իմ սրով պահպանում եմ իմ Ավետարանը»,-ասել է Զորավար Անդրանիկը։

«Հարսանիք լեռներում» անունով կնքված ռազմական հանճարեղ գործողությունը հայի հաղթանակի խորհրդանիշ դարձավ 31 տարի առաջ: Ծնկած չապրելու համար իրենց կյանքը տվեցին բազում երիտասարդներ՝ այդպես էլ իրականություն չդարձնելով սեփական հարսանիքը վայելելու հնարավորությունը: